Những Sai Lầm Khi Thiết Kế Cửa Thoát Hiểm Khiến Công Trình Dễ Bị Từ Chối Nghiệm Thu Và Nguy Hiểm Khi Cháy

Những sai lầm khi thiết kế cửa thoát hiểm – khoảng trống an toàn đang bị xem nhẹ trong nhiều công trình

Trong các đợt kiểm tra phòng cháy chữa cháy gần đây, cửa thoát hiểm liên tục nằm trong nhóm hạng mục bị nhắc nhở, yêu cầu khắc phục hoặc từ chối nghiệm thu. Điều đáng nói là phần lớn các công trình đều đã bố trí cửa thoát hiểm, thậm chí được thể hiện đầy đủ trên hồ sơ thiết kế. Tuy nhiên, khi đi vào sử dụng thực tế, không ít cửa thoát hiểm lại không đáp ứng được vai trò cốt lõi của mình: bảo đảm lối thoát an toàn cho con người trong tình huống khẩn cấp.

Theo ghi nhận từ thực tế thi công và bảo trì PCCC, nhiều sai sót trong thiết kế cửa thoát hiểm xuất phát từ tư duy làm cho “đủ hạng mục” thay vì làm đúng chức năng. Cửa có thể mở được trong điều kiện bình thường, nhưng khi xảy ra cháy, khói dày, tâm lý hoảng loạn và mật độ người di chuyển cao, chính những lỗi tưởng như nhỏ lại trở thành điểm nghẽn nguy hiểm. Hướng mở cửa không phù hợp, kích thước không đạt chuẩn, vật liệu không có khả năng chống cháy hoặc phụ kiện lắp đặt sai kỹ thuật đều có thể khiến việc thoát nạn bị chậm trễ, thậm chí thất bại.

Ở góc độ pháp lý, cửa thoát hiểm không chỉ là một chi tiết kỹ thuật mà còn là tiêu chí bắt buộc trong nghiệm thu PCCC. Nhiều chủ đầu tư chỉ nhận ra rủi ro khi công trình bị yêu cầu khắc phục gấp, phát sinh chi phí ngoài kế hoạch hoặc bị tạm dừng hoạt động để hoàn thiện lại hệ thống an toàn cháy nổ. Trong bối cảnh quy định ngày càng chặt chẽ, việc thiết kế cửa thoát hiểm sai ngay từ đầu đồng nghĩa với việc tự đặt mình vào thế bị động, cả về an toàn lẫn pháp lý.

Bài viết này tiếp cận vấn đề cửa thoát hiểm theo cách nhìn thực tế và dễ kiểm chứng, tập trung phân tích những sai lầm phổ biến đang tồn tại ở nhà xưởng, văn phòng, công trình kinh doanh và nhà ở nhiều tầng. Thông qua việc đối chiếu với các quy chuẩn hiện hành và kinh nghiệm triển khai thực tế, nội dung sẽ giúp người đọc nhận diện rõ đâu là lỗi thường gặp, vì sao những lỗi này nguy hiểm và cách khắc phục như thế nào để vừa đúng quy định, vừa đảm bảo hiệu quả sử dụng lâu dài.

Việc hiểu đúng về cửa thoát hiểm không chỉ giúp công trình vượt qua các đợt kiểm tra PCCC, mà quan trọng hơn là bảo vệ an toàn cho con người khi sự cố xảy ra. Từ hướng mở cửa – yếu tố cơ bản nhưng thường bị làm sai – bài viết sẽ lần lượt làm rõ từng sai lầm cụ thể, để người đọc có thể tự đánh giá và điều chỉnh trước khi rủi ro trở thành hậu quả.

Sai lầm đầu tiên: thiết kế cửa thoát hiểm không đúng hướng mở

Trong số các lỗi liên quan đến cửa thoát hiểm, thiết kế sai hướng mở được xem là sai lầm phổ biến và nguy hiểm nhất. Trên thực tế, không ít công trình bố trí cửa thoát hiểm mở vào trong hoặc mở ngược chiều di chuyển của dòng người thoát nạn, với lý do tiết kiệm không gian hoặc thuận tiện cho sinh hoạt thường ngày. Tuy nhiên, trong tình huống cháy nổ, chính lựa chọn tưởng chừng “hợp lý” này lại trở thành rào cản trực tiếp đối với khả năng thoát người.

Khi xảy ra sự cố, tâm lý hoảng loạn khiến con người có xu hướng dồn ép về phía lối thoát. Nếu cửa mở vào trong, áp lực từ đám đông sẽ khiến cánh cửa gần như không thể mở được, đặc biệt trong không gian hẹp như hành lang, cầu thang thoát hiểm hoặc khu vực sản xuất có mật độ người cao. Chỉ cần vài giây chậm trễ, khói và khí độc đã có thể lan rộng, làm giảm đáng kể cơ hội thoát nạn an toàn.

Từ góc độ quy chuẩn, cửa thoát hiểm bắt buộc phải mở theo chiều thoát nạn và hướng ra ngoài. Đây không phải là khuyến nghị mang tính kỹ thuật đơn thuần mà là yêu cầu bắt buộc được quy định rõ trong các tiêu chuẩn, quy chuẩn về an toàn cháy. Việc thiết kế sai hướng mở không chỉ làm mất tác dụng của cửa thoát hiểm mà còn là căn cứ để cơ quan chức năng đánh giá công trình không đạt yêu cầu an toàn, dẫn đến việc không được nghiệm thu hoặc bị yêu cầu khắc phục.

Thực tế thi công cho thấy, nhiều trường hợp chỉ phát hiện lỗi này khi công trình đã hoàn thiện, buộc phải tháo dỡ, cải tạo lại toàn bộ hệ cửa. Chi phí sửa chữa lúc này không chỉ dừng ở việc thay cánh cửa mà còn phát sinh các hạng mục liên quan như bản lề, tay co cửa, phụ kiện chống cháy và hoàn thiện kiến trúc xung quanh. Nếu được xem xét đúng ngay từ khâu thiết kế ban đầu, những chi phí này hoàn toàn có thể tránh được.

Dù hướng mở cửa là yếu tố nền tảng, nhưng chỉ đúng hướng vẫn chưa đủ để đảm bảo khả năng thoát nạn. Ngay sau đây, bài viết sẽ tiếp tục phân tích một sai lầm cũng rất thường gặp: kích thước cửa thoát hiểm không đáp ứng yêu cầu, khiến lối thoát trở nên chật hẹp và kém hiệu quả khi có sự cố xảy ra.

Sai lầm thứ hai: kích thước cửa thoát hiểm không đáp ứng yêu cầu sử dụng thực tế

Bên cạnh hướng mở, kích thước cửa thoát hiểm là yếu tố thường xuyên bị làm sai nhưng lại ít được chú ý trong quá trình thiết kế và thi công. Nhiều công trình lựa chọn kích thước cửa theo cảm tính, theo thói quen xây dựng hoặc để “vừa khung kiến trúc”, thay vì căn cứ vào số lượng người sử dụng và công năng thực tế của công trình. Hệ quả là cửa thoát hiểm tồn tại về mặt hình thức nhưng không đủ khả năng phục vụ thoát nạn khi khẩn cấp.

Trong điều kiện bình thường, một cánh cửa hẹp vẫn có thể đáp ứng việc đi lại hàng ngày. Tuy nhiên, khi xảy ra cháy, dòng người di chuyển cùng lúc với tâm lý căng thẳng, tốc độ thoát nạn và khả năng lưu thông qua cửa trở thành yếu tố quyết định. Cửa quá hẹp hoặc chiều cao không đạt chuẩn sẽ làm gia tăng tình trạng ùn ứ, va chạm, thậm chí gây té ngã, dẫn đến chậm trễ trong quá trình thoát hiểm và làm tăng mức độ nguy hiểm cho người bên trong công trình.

Các quy chuẩn an toàn cháy nổ hiện hành đều có quy định cụ thể về kích thước tối thiểu của cửa thoát hiểm, tùy thuộc vào loại công trình và số lượng người sử dụng. Đối với nhà xưởng, văn phòng, khu thương mại hay nhà ở nhiều tầng, yêu cầu về chiều rộng và chiều cao cửa được tính toán dựa trên khả năng thoát người an toàn trong thời gian ngắn nhất. Việc không tuân thủ các yêu cầu này không chỉ làm giảm hiệu quả thoát nạn mà còn là lỗi vi phạm rõ ràng khi cơ quan chức năng tiến hành kiểm tra.

Thực tế cho thấy, nhiều chủ đầu tư chỉ phát hiện cửa thoát hiểm không đạt kích thước tiêu chuẩn khi công trình bước vào giai đoạn nghiệm thu PCCC. Khi đó, việc khắc phục thường kéo theo hàng loạt thay đổi liên quan đến kết cấu, tường bao, khung cửa và hoàn thiện nội thất, gây phát sinh chi phí và ảnh hưởng đến tiến độ đưa công trình vào sử dụng. Trong một số trường hợp, việc cải tạo còn gặp khó khăn do không gian bị giới hạn, dẫn đến phải thay đổi phương án thoát nạn tổng thể.

Kích thước cửa đúng chuẩn là điều kiện cần, nhưng vẫn chưa phải là yếu tố quyết định cuối cùng. Ngay cả khi cửa có hướng mở phù hợp và kích thước đạt yêu cầu, việc lựa chọn vật liệu không đúng cũng có thể khiến cửa thoát hiểm mất tác dụng khi xảy ra cháy. Đây là sai lầm tiếp theo mà nhiều công trình đang mắc phải và sẽ được phân tích ở phần sau.

Sai lầm thứ ba: sử dụng vật liệu cửa thoát hiểm không đảm bảo khả năng chống cháy

Một trong những ngộ nhận phổ biến khi thiết kế cửa thoát hiểm là cho rằng chỉ cần bố trí đúng vị trí và kích thước là đã đáp ứng yêu cầu an toàn. Trên thực tế, vật liệu cấu tạo cửa đóng vai trò then chốt trong việc ngăn chặn lửa và khói, bảo vệ lối thoát nạn trong khoảng thời gian cần thiết để con người di chuyển ra ngoài. Việc sử dụng sai vật liệu không chỉ làm giảm hiệu quả của cửa thoát hiểm mà còn khiến toàn bộ phương án thoát nạn trở nên vô nghĩa.

Nhiều công trình hiện nay vẫn sử dụng cửa gỗ, cửa nhôm kính hoặc các loại cửa thông thường cho lối thoát hiểm, chủ yếu vì lý do thẩm mỹ hoặc chi phí. Trong điều kiện cháy, các vật liệu này rất dễ bị biến dạng, cháy lan hoặc vỡ, khiến lửa và khói nhanh chóng xâm nhập vào khu vực thoát nạn. Khi đó, cửa thoát hiểm không còn là “lá chắn” bảo vệ con người mà trở thành điểm yếu làm gia tăng mức độ nguy hiểm.

Theo các tiêu chuẩn kỹ thuật về PCCC, cửa thoát hiểm tại những khu vực yêu cầu ngăn cháy phải là cửa chống cháy, có giới hạn chịu lửa phù hợp với tính chất và quy mô công trình. Thời gian chịu lửa của cửa không phải để “chống cháy hoàn toàn” mà nhằm duy trì lối thoát an toàn trong một khoảng thời gian nhất định, đủ để mọi người thoát ra ngoài và lực lượng cứu nạn tiếp cận hiện trường. Việc không đáp ứng yêu cầu này đồng nghĩa với việc vi phạm quy chuẩn và tiềm ẩn rủi ro lớn về an toàn.

Trên thực tế thi công, không ít công trình chỉ lắp đặt cửa chống cháy mang tính hình thức, sử dụng sản phẩm không rõ nguồn gốc hoặc không có chứng nhận kiểm định theo quy định. Những cánh cửa này có thể trông giống cửa chống cháy về mặt hình thức, nhưng lại không đảm bảo khả năng chịu lửa khi xảy ra sự cố. Khi bị kiểm tra hoặc khi cháy thực sự xảy ra, hậu quả không chỉ dừng ở việc bị xử phạt mà còn là nguy cơ mất an toàn cho con người.

Ngay cả khi đã lựa chọn đúng loại cửa chống cháy, việc lắp đặt và sử dụng phụ kiện không phù hợp vẫn có thể làm giảm đáng kể hiệu quả của cửa thoát hiểm. Đây là sai lầm tiếp theo mà nhiều công trình thường bỏ qua, và cũng là nguyên nhân khiến cửa thoát hiểm không phát huy được chức năng vốn có trong tình huống khẩn cấp.

Sai lầm thứ tư: lắp đặt phụ kiện cửa thoát hiểm không đúng hoặc không đầy đủ

Trong thiết kế cửa thoát hiểm, nhiều chủ đầu tư thường tập trung vào cánh cửa mà bỏ qua vai trò của các phụ kiện đi kèm. Trên thực tế, phụ kiện là yếu tố quyết định khả năng vận hành của cửa trong tình huống khẩn cấp. Một cánh cửa được làm từ vật liệu chống cháy đúng chuẩn nhưng lắp đặt sai phụ kiện hoặc thiếu phụ kiện cần thiết vẫn có thể trở thành điểm nghẽn nguy hiểm khi xảy ra sự cố.

Sai sót phổ biến nhất là cửa thoát hiểm không được trang bị tay đẩy thoát hiểm hoặc sử dụng khóa cửa thông thường. Trong điều kiện cháy, con người khó có thể thao tác các loại khóa phức tạp, đặc biệt khi tầm nhìn bị hạn chế và tâm lý hoảng loạn. Việc không có tay đẩy thoát hiểm khiến người bên trong phải mất thêm thời gian để mở cửa, làm giảm đáng kể khả năng thoát nạn an toàn.

Ngoài ra, nhiều cửa thoát hiểm được lắp đặt tay co cửa, bản lề hoặc khóa không phù hợp với cửa chống cháy. Các phụ kiện này dễ bị kẹt, biến dạng hoặc mất tác dụng khi chịu nhiệt cao, khiến cửa không thể mở hoặc không đóng kín như thiết kế ban đầu. Trong một số trường hợp, cửa bị khóa chặt do phụ kiện lắp sai kỹ thuật, khiến lối thoát hiểm hoàn toàn không thể sử dụng khi khẩn cấp.

Theo yêu cầu của các quy chuẩn PCCC, cửa thoát hiểm phải đảm bảo mở được nhanh chóng, dễ dàng và không cần sử dụng chìa khóa trong mọi tình huống. Điều này đòi hỏi hệ phụ kiện đi kèm phải được lựa chọn và lắp đặt đồng bộ, đúng chủng loại, đúng tiêu chuẩn và được kiểm tra vận hành thực tế sau khi hoàn thiện. Việc bỏ qua bước này thường dẫn đến sai sót kéo dài trong suốt quá trình sử dụng công trình.

Thực tế bảo trì cho thấy, nhiều lỗi liên quan đến phụ kiện chỉ được phát hiện khi cửa đã xuống cấp hoặc khi có sự cố xảy ra. Lúc đó, việc thay thế hoặc khắc phục không chỉ tốn kém mà còn tiềm ẩn rủi ro nếu công trình vẫn đang hoạt động. Ngay cả khi phụ kiện được lắp đặt đúng ban đầu, việc sử dụng cửa thoát hiểm sai mục đích cũng có thể làm mất hoàn toàn tác dụng của lối thoát nạn. Đây là sai lầm tiếp theo cần được nhìn nhận nghiêm túc.

Sai lầm thứ năm: sử dụng cửa thoát hiểm sai mục đích hoặc để cửa luôn trong tình trạng bị cản trở

Một trong những thực trạng đáng lo ngại tại nhiều công trình là cửa thoát hiểm bị sử dụng như lối phụ, kho chứa tạm hoặc bị che chắn bởi vật dụng, hàng hóa. Trong điều kiện sinh hoạt và sản xuất bình thường, những hành vi này thường không gây ra vấn đề rõ rệt, khiến nhiều đơn vị chủ quan và bỏ qua cảnh báo. Tuy nhiên, khi xảy ra cháy, chính việc cửa thoát hiểm không ở trạng thái sẵn sàng lại trở thành nguyên nhân trực tiếp gây chậm trễ hoặc ngăn cản hoàn toàn quá trình thoát nạn.

Không ít công trình có cửa thoát hiểm bị khóa trái để “tránh thất thoát tài sản” hoặc nhằm kiểm soát lối đi, đặc biệt tại nhà xưởng, kho hàng và khu thương mại. Cách sử dụng này đi ngược lại nguyên tắc an toàn cơ bản của cửa thoát hiểm, vốn phải luôn trong trạng thái mở được ngay lập tức từ phía trong mà không cần chìa khóa hay thao tác phức tạp. Khi khẩn cấp xảy ra, việc phải tìm chìa khóa hoặc tháo dỡ vật cản gần như là điều không thể.

Theo các quy định về an toàn cháy nổ, cửa thoát hiểm và lối dẫn đến cửa phải luôn được thông thoáng, không bị che khuất và không được sử dụng vào mục đích khác. Việc vi phạm quy định này không chỉ làm mất tác dụng của hệ thống thoát nạn mà còn là căn cứ để cơ quan chức năng xử phạt, yêu cầu khắc phục hoặc đình chỉ hoạt động nếu mức độ vi phạm nghiêm trọng. Trách nhiệm trong trường hợp này không chỉ thuộc về đơn vị thiết kế hay thi công mà còn thuộc về chủ đầu tư và đơn vị quản lý, vận hành công trình.

Trong thực tế, nhiều sự cố cháy cho thấy cửa thoát hiểm vẫn tồn tại về mặt vật lý nhưng không thể sử dụng do bị khóa, bị chặn hoặc bị che kín bởi các vật dụng tạm thời. Những sai sót này thường tích tụ theo thời gian và chỉ được phát hiện khi kiểm tra đột xuất hoặc khi sự cố đã xảy ra. Việc duy trì cửa thoát hiểm ở trạng thái sẵn sàng sử dụng vì thế cần được xem là yêu cầu bắt buộc trong suốt vòng đời công trình, chứ không chỉ tại thời điểm nghiệm thu ban đầu.

Ngay cả khi cửa thoát hiểm được thiết kế đúng, lắp đặt đủ phụ kiện và luôn trong trạng thái thông thoáng, việc bố trí lối thoát nạn không đồng bộ vẫn có thể làm giảm hiệu quả thoát hiểm. Đây là sai lầm tiếp theo, thường xuất hiện ở những công trình cải tạo, mở rộng hoặc thay đổi công năng sử dụng.

Sai lầm thứ sáu: bố trí cửa thoát hiểm không đồng bộ với lối thoát nạn và không gian sử dụng

Trong nhiều công trình, cửa thoát hiểm được lắp đặt đúng vị trí trên bản vẽ nhưng lại không gắn kết chặt chẽ với tổng thể lối thoát nạn trong thực tế. Lối dẫn đến cửa có thể quanh co, bị thu hẹp, thiếu ánh sáng hoặc không có chỉ dẫn rõ ràng, khiến người sử dụng khó nhận biết và tiếp cận khi xảy ra sự cố. Đây là sai lầm thường gặp ở các công trình cải tạo, mở rộng hoặc thay đổi công năng sau khi đã hoàn thiện hệ thống PCCC ban đầu.

Trong điều kiện khẩn cấp, con người có xu hướng di chuyển theo thói quen và theo hướng dễ nhìn thấy nhất. Nếu lối thoát nạn dẫn đến cửa thoát hiểm bị khuất tầm nhìn, thiếu đèn sự cố hoặc không có biển chỉ dẫn rõ ràng, khả năng tiếp cận cửa sẽ bị giảm đáng kể. Ngay cả khi cửa đạt chuẩn về hướng mở, kích thước và vật liệu, việc tiếp cận khó khăn cũng khiến lối thoát nạn mất đi ý nghĩa vốn có.

Thực tế cho thấy, nhiều hành lang dẫn đến cửa thoát hiểm bị tận dụng làm khu vực để đồ, treo thiết bị hoặc bị chia cắt bởi vách ngăn phát sinh trong quá trình sử dụng. Những thay đổi này thường không được cập nhật lại trong phương án PCCC, dẫn đến sự không đồng bộ giữa thiết kế ban đầu và hiện trạng công trình. Khi xảy ra cháy, người bên trong dễ rơi vào tình trạng lúng túng, mất phương hướng, làm gia tăng nguy cơ ùn ứ và tai nạn trong quá trình thoát nạn.

Theo các yêu cầu an toàn cháy nổ, cửa thoát hiểm phải được đặt trong hệ thống lối thoát nạn liên tục, thông suốt và dễ nhận biết. Lối dẫn đến cửa cần đảm bảo đủ chiều rộng, chiều cao, được chiếu sáng bằng đèn sự cố và có biển chỉ dẫn thoát hiểm rõ ràng, hoạt động ngay cả khi mất điện. Việc thiếu sự đồng bộ giữa cửa thoát hiểm và lối thoát nạn không chỉ làm giảm hiệu quả thoát người mà còn là lỗi vi phạm thường bị nhắc nhở trong các đợt kiểm tra PCCC.

Sai lầm này thường không dễ nhận ra bằng quan sát thông thường mà chỉ bộc lộ rõ khi đặt công trình vào kịch bản khẩn cấp giả định. Chính vì vậy, việc rà soát tổng thể lối thoát nạn và cửa thoát hiểm cần được thực hiện định kỳ, đặc biệt khi công trình có sự thay đổi về mặt công năng. Tuy nhiên, ngay cả khi bố trí đồng bộ ban đầu, cửa thoát hiểm vẫn có thể mất tác dụng nếu không được kiểm tra và bảo trì thường xuyên, đây cũng là sai lầm cuối cùng nhưng không kém phần quan trọng.

Sai lầm thứ bảy: không kiểm tra, bảo trì cửa thoát hiểm trong quá trình sử dụng công trình

Một thực tế thường bị bỏ qua là cửa thoát hiểm không phải hạng mục “lắp xong là xong”. Trong quá trình sử dụng, cửa phải chịu tác động liên tục từ môi trường, tần suất đóng mở, nhiệt độ, độ ẩm và thói quen sử dụng của con người. Nếu không được kiểm tra và bảo trì định kỳ, cửa thoát hiểm rất dễ rơi vào tình trạng kẹt cứng, khó mở hoặc mất hoàn toàn chức năng khi cần thiết.

Nhiều công trình vẫn giữ nguyên cửa thoát hiểm như tại thời điểm nghiệm thu ban đầu, nhưng sau một thời gian sử dụng, tay đẩy thoát hiểm bị lỏng, tay co cửa mất tác dụng, bản lề rỉ sét hoặc cánh cửa bị xệ. Trong điều kiện bình thường, những lỗi này có thể không gây bất tiện rõ rệt, nhưng khi xảy ra cháy, chỉ cần cửa không mở được trong vài giây đầu cũng đủ để làm gia tăng mức độ nguy hiểm cho người bên trong.

Ở góc độ pháp lý, việc không bảo trì cửa thoát hiểm và các hạng mục liên quan được xem là không duy trì điều kiện an toàn PCCC theo quy định. Nhiều trường hợp bị xử phạt không phải do thiết kế ban đầu sai, mà do hệ thống không còn đảm bảo khả năng vận hành thực tế tại thời điểm kiểm tra. Điều này đặc biệt phổ biến ở các công trình cho thuê, nhà xưởng hoạt động lâu năm hoặc các cơ sở kinh doanh có sự thay đổi người quản lý nhưng không bàn giao đầy đủ hồ sơ và trách nhiệm PCCC.

Thực tế bảo trì cho thấy, phần lớn các lỗi liên quan đến cửa thoát hiểm hoàn toàn có thể phát hiện sớm và khắc phục với chi phí thấp nếu được kiểm tra định kỳ. Ngược lại, khi để sự cố kéo dài, việc sửa chữa thường phải thay thế đồng bộ nhiều bộ phận, thậm chí phải thay mới toàn bộ cửa, gây tốn kém và gián đoạn hoạt động của công trình. Việc xem nhẹ công tác bảo trì vì thế không chỉ làm tăng rủi ro an toàn mà còn làm phát sinh chi phí lớn về sau.

Sau khi nhận diện đầy đủ những sai lầm phổ biến trong thiết kế, sử dụng và quản lý cửa thoát hiểm, vấn đề quan trọng đặt ra là làm thế nào để kiểm soát đồng bộ ngay từ đầu, tránh lặp lại các lỗi trên và đảm bảo công trình luôn đáp ứng yêu cầu an toàn cháy nổ. Phần tiếp theo sẽ tập trung làm rõ giải pháp tổng thể để thiết kế, thi công và duy trì cửa thoát hiểm đúng chuẩn, phù hợp với thực tế vận hành lâu dài của công trình.

Giải pháp tổng thể: kiểm soát cửa thoát hiểm đúng chuẩn ngay từ thiết kế đến vận hành

Những sai lầm trong thiết kế và sử dụng cửa thoát hiểm thường không xuất phát từ một lỗi đơn lẻ, mà đến từ việc thiếu một cách tiếp cận tổng thể ngay từ đầu. Khi cửa thoát hiểm chỉ được xem là một hạng mục phụ trong công trình, các yếu tố về an toàn, pháp lý và khả năng vận hành thực tế rất dễ bị bỏ sót. Để hạn chế rủi ro và tránh phát sinh chi phí khắc phục về sau, cửa thoát hiểm cần được kiểm soát xuyên suốt từ khâu thiết kế, thi công đến quá trình sử dụng lâu dài.

Ở giai đoạn thiết kế, việc bố trí cửa thoát hiểm cần được thực hiện đồng bộ với phương án thoát nạn tổng thể của công trình. Hướng mở, kích thước, vật liệu và vị trí cửa phải được xác định dựa trên công năng sử dụng, số lượng người và đặc điểm không gian thực tế, thay vì áp dụng một cách máy móc theo bản vẽ mẫu. Việc tham vấn ý kiến của đơn vị chuyên môn về PCCC ngay từ đầu giúp hạn chế tối đa các sai sót có thể dẫn đến phải điều chỉnh hoặc cải tạo khi công trình đã hoàn thiện.

Trong giai đoạn thi công, cửa thoát hiểm cần được lắp đặt đúng chủng loại, đúng tiêu chuẩn và đồng bộ với phụ kiện phù hợp. Các chi tiết như tay đẩy thoát hiểm, tay co cửa, bản lề và khóa phải được lựa chọn theo đúng yêu cầu kỹ thuật, đồng thời được kiểm tra vận hành thực tế trước khi bàn giao. Việc thi công đúng ngay từ đầu không chỉ giúp công trình đáp ứng yêu cầu nghiệm thu mà còn giảm thiểu rủi ro phát sinh trong quá trình sử dụng.

Khi công trình đi vào hoạt động, cửa thoát hiểm cần được đưa vào kế hoạch kiểm tra và bảo trì định kỳ cùng với các hạng mục PCCC khác. Việc kiểm tra không chỉ dừng ở hình thức mà cần đánh giá khả năng mở cửa trong điều kiện giả định khẩn cấp, tình trạng phụ kiện và mức độ thông thoáng của lối thoát nạn. Những thay đổi về công năng sử dụng, bố trí không gian hoặc thói quen vận hành cũng cần được rà soát để kịp thời điều chỉnh phương án thoát nạn cho phù hợp.

Đối với các doanh nghiệp, nhà xưởng và cơ sở kinh doanh, việc lựa chọn một đơn vị PCCC có năng lực để tư vấn, thi công và bảo trì đồng bộ là giải pháp hiệu quả nhằm chủ động kiểm soát rủi ro. Công ty TNHH E&C Thái Bình Dương hiện đang cung cấp các dịch vụ thi công PCCC, lắp đặt hệ thống báo cháy, bảo trì PCCC và cung cấp thiết bị phòng cháy chữa cháy theo đúng quy định pháp luật, giúp công trình đáp ứng yêu cầu an toàn và hạn chế tối đa các rủi ro pháp lý trong quá trình hoạt động.

Việc kiểm soát tốt cửa thoát hiểm không chỉ giúp công trình vượt qua các đợt kiểm tra PCCC, mà quan trọng hơn là bảo vệ an toàn cho con người trong những tình huống khẩn cấp. Ở phần cuối, bài viết sẽ tóm lược lại những nội dung chính và đưa ra một số khuyến nghị để chủ đầu tư và đơn vị quản lý chủ động hơn trong công tác đảm bảo an toàn cháy nổ.

Cửa thoát hiểm không chỉ để “đủ hồ sơ” mà để cứu người khi xảy ra sự cố

Qua việc phân tích các sai lầm phổ biến trong thiết kế, lắp đặt và sử dụng cửa thoát hiểm, có thể thấy đây không phải là một hạng mục mang tính hình thức, mà là yếu tố trực tiếp quyết định khả năng bảo vệ tính mạng con người khi cháy nổ xảy ra. Từ hướng mở cửa, kích thước, vật liệu, phụ kiện cho đến cách sử dụng và bảo trì, chỉ cần một mắt xích bị làm sai cũng có thể khiến toàn bộ phương án thoát nạn mất đi hiệu quả.

Thực tế cho thấy, nhiều rủi ro liên quan đến cửa thoát hiểm hoàn toàn có thể phòng tránh nếu được nhận diện và kiểm soát đúng ngay từ đầu. Việc thiết kế đồng bộ với lối thoát nạn, thi công đúng tiêu chuẩn và duy trì kiểm tra, bảo trì định kỳ không chỉ giúp công trình đáp ứng yêu cầu pháp luật, mà còn hạn chế đáng kể nguy cơ phát sinh chi phí khắc phục và gián đoạn hoạt động kinh doanh. Quan trọng hơn, đó là trách nhiệm của chủ đầu tư và đơn vị quản lý đối với sự an toàn của người sử dụng công trình.

Trong bối cảnh các quy định về phòng cháy chữa cháy ngày càng được siết chặt, việc chủ động rà soát lại cửa thoát hiểm và toàn bộ hệ thống PCCC là điều cần thiết đối với mọi công trình, đặc biệt là nhà xưởng, cơ sở sản xuất, kinh doanh và công trình nhiều tầng. Những sai sót nhỏ nếu không được phát hiện sớm có thể dẫn đến hậu quả lớn, không chỉ về mặt pháp lý mà còn về con người.

Để chủ động kiểm soát rủi ro và đảm bảo công trình luôn đáp ứng yêu cầu an toàn cháy nổ, các doanh nghiệp và chủ đầu tư có thể liên hệ trực tiếp Công ty TNHH E&C Thái Bình Dương để được tư vấn, kiểm tra hiện trạng và đưa ra giải pháp phù hợp với từng loại công trình.
Hotline bảo trì PCCC, tư vấn thiết bị và bình chữa cháy: 0399 891 114
Hotline thi công, lắp đặt hệ thống PCCC và báo cháy: 0965 929 114

Việc kiểm tra sớm và làm đúng ngay từ đầu không chỉ giúp công trình vượt qua các đợt kiểm tra PCCC, mà quan trọng hơn là bảo vệ an toàn cho con người và duy trì hoạt động ổn định, bền vững trong dài hạn.

Bài viết liên quan

Mẹo Bố Trí Bếp Tránh Cháy Nổ: Những Điểm Nhỏ Có Thể Cứu Cả Gia Đình & Cơ Sở Kinh Doanh

Xem thêm →

0 bình luận

Những lỗi thợ điện thường giấu: Khi hệ thống vẫn chạy, nhưng rủi ro đã bắt đầu

Xem thêm →

0 bình luận

Kinh nghiệm chọn thiết bị điện không gây cháy: Đừng để sự cố bắt đầu từ những thứ “ai cũng nghĩ là an toàn”

Xem thêm →

0 bình luận

Những mẹo sửa chữa phòng bếp chống cháy – điều nhiều gia đình chỉ nhận ra khi đã quá muộn

Xem thêm →

0 bình luận

Bài viết liên quan

Mẹo Bố Trí Bếp Tránh Cháy Nổ: Những Điểm Nhỏ Có Thể Cứu Cả Gia Đình & Cơ Sở Kinh Doanh

25 lượt xem – 0 bình luận

Xem thêm →

Những lỗi thợ điện thường giấu: Khi hệ thống vẫn chạy, nhưng rủi ro đã bắt đầu

160 lượt xem – 0 bình luận

Xem thêm →

Kinh nghiệm chọn thiết bị điện không gây cháy: Đừng để sự cố bắt đầu từ những thứ “ai cũng nghĩ là an toàn”

145 lượt xem – 0 bình luận

Xem thêm →

Những mẹo sửa chữa phòng bếp chống cháy – điều nhiều gia đình chỉ nhận ra khi đã quá muộn

166 lượt xem – 0 bình luận

Xem thêm →